Thông tư 99 có hiệu lực khi nào? Phạm vi và đối tượng áp dụng
Ngay sau khi Bộ Tài chính ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC ngày 27/10/2025, câu hỏi được nhiều kế toán quan tâm nhất là: Thông tư 99 có hiệu lực khi nào, áp dụng cho ai, và báo cáo tài chính năm 2025 lập theo quy định nào?
1. Thông tư 99 có hiệu lực từ ngày 01/01/2026
Thông tư 99/2025/TT-BTC có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2026 và áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026. Cách quy định này gắn với năm tài chính chứ không chỉ với ngày tháng, nên doanh nghiệp cần xác định đúng năm tài chính của mình.
Trường hợp năm tài chính trùng năm dương lịch
Đây là trường hợp phổ biến nhất. Năm tài chính 2026 bắt đầu ngày 01/01/2026 nên doanh nghiệp áp dụng Thông tư 99 ngay từ đầu năm 2026: mở sổ, hạch toán và lập báo cáo tài chính năm 2026 theo Thông tư 99.
Trường hợp năm tài chính khác năm dương lịch
Ví dụ doanh nghiệp có năm tài chính từ 01/4 đến 31/3 năm sau. Năm tài chính bắt đầu 01/4/2025 bắt đầu trước 01/01/2026, nên vẫn thực hiện theo Thông tư 200 đến hết 31/3/2026. Năm tài chính bắt đầu 01/4/2026 mới áp dụng Thông tư 99.
2. Báo cáo tài chính năm 2025 lập theo Thông tư nào?
Với doanh nghiệp có năm tài chính là năm dương lịch, năm tài chính 2025 bắt đầu ngày 01/01/2025 – trước thời điểm Thông tư 99 áp dụng. Do đó, báo cáo tài chính năm 2025 (nộp trong quý I/2026) vẫn lập theo Thông tư 200. Kế toán cần tránh nhầm lẫn khi phần mềm đã được cập nhật mẫu biểu mới.
Tuy vậy, số dư cuối năm 2025 sẽ là số dư đầu kỳ của năm 2026, nên ngay khi khóa sổ năm 2025, doanh nghiệp cần chuẩn bị bảng chuyển đổi số dư sang hệ thống tài khoản theo Thông tư 99.
3. Văn bản bị thay thế
Thông tư 99 thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp và một số thông tư có liên quan. Các văn bản hướng dẫn sửa đổi, bổ sung Thông tư 200 cũng không còn là căn cứ chính khi doanh nghiệp đã chuyển sang Thông tư 99.
4. Đối tượng áp dụng
Theo tài liệu tổng hợp của các hãng kiểm toán, Thông tư 99 áp dụng đối với doanh nghiệp thuộc mọi lĩnh vực, mọi thành phần kinh tế. Tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài thực hiện kế toán theo quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh có các chế độ kế toán riêng; khi lựa chọn, doanh nghiệp nên căn cứ quy định hiện hành và tư vấn của chuyên gia để chọn chế độ phù hợp.
5. Áp dụng lần đầu như thế nào?
Khi thay đổi chính sách kế toán do áp dụng Thông tư 99, nếu thông tư có hướng dẫn chuyển đổi cụ thể (hồi tố, hồi tố đơn giản hoặc phi hồi tố) thì doanh nghiệp làm theo hướng dẫn đó. Nếu không có quy định phải hồi tố, doanh nghiệp áp dụng phi hồi tố. Với những nội dung thông tư không hướng dẫn, doanh nghiệp áp dụng Chuẩn mực kế toán số 29.
6. Các mốc cần lưu ý
- Khóa sổ năm tài chính 2025: lập BCTC năm 2025 theo Thông tư 200, đồng thời lập bảng chuyển đổi số dư sang hệ thống tài khoản Thông tư 99.
- Đầu năm tài chính 2026: cập nhật phần mềm, danh mục tài khoản, mẫu chứng từ, sổ; ban hành quy chế hạch toán kế toán.
- Trong năm 2026: hạch toán theo Thông tư 99, theo dõi các nghiệp vụ mới như tài sản sinh học, cổ tức phải trả, chi phí sửa chữa định kỳ.
- Khi lập BCTC năm 2026: dùng mẫu Báo cáo tình hình tài chính mới, trình bày lại số liệu so sánh và thuyết minh việc áp dụng lần đầu.
Nếu doanh nghiệp đã bước vào năm 2026 nhưng chưa chuyển đổi đầy đủ, cần rà soát và điều chỉnh càng sớm càng tốt trước khi lập báo cáo tài chính năm.
Kết luận
Thông tư 99 có hiệu lực từ 01/01/2026 và áp dụng theo năm tài chính. Doanh nghiệp nên chuẩn bị sớm để quá trình chuyển đổi suôn sẻ. Xem thêm bài tổng quan về Thông tư 99/2025/TT-BTC và bài so sánh Thông tư 99 và Thông tư 200.
VINASC Đồng Tháp hỗ trợ doanh nghiệp áp dụng Thông tư 99
Chuyển đổi chế độ kế toán là việc phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp đến sổ sách, báo cáo tài chính và quyết toán thuế. Đội ngũ VINASC Đồng Tháp cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói, rà soát hệ thống tài khoản, chứng từ, quy chế hạch toán và lập báo cáo tài chính theo Thông tư 99/2025/TT-BTC. Xem thêm: dịch vụ kế toán tại Đồng Tháp.
Liên hệ tư vấn miễn phí: Hotline 0919 258 118 – Email vinascdongthap@gmail.com.
Bài viết mang tính tham khảo, tổng hợp từ nội dung Thông tư 99/2025/TT-BTC và các tài liệu phân tích. Khi áp dụng cho trường hợp cụ thể, doanh nghiệp nên đối chiếu văn bản gốc hoặc liên hệ chuyên gia.
